Borstvorming bij de man (Gynaecomastie)

Bij u is de diagnose gynaecomastie oftewel borstvorming bij de man vastgesteld. In overleg met uw plastisch chirurg heeft u gekozen voor een operatie waarbij het borstweefsel verwijderd gaat worden.

Er zijn 3 vormen van gynaecomastie:

• Fysiologische gynaecomastie: zowel jongens als meisjes hebben als baby kleine klierschijfjes achter de tepel die bij jongens op kinderleeftijd doorgaans verdwijnen. Onder invloed van hormonen in de puberteit ontstaat bij meisjes borstvorming. Ook bij jongens kunnen hierdoor de klierschijven wat gaan opzwellen dit verdwijnt over het algemeen weer vanzelf.
• Niet-fysiologische gynaecomastie: dit komt o.a. voor als bijwerking van bepaalde medicijnen, bijvoorbeeld Prednison of prostaatmedicatie, bij verandering van de productie van de hormonen door het lichaam of bij borstkanker.
• Idiopatisch: meestal kan er geen oorzaak worden gevonden. Afhankelijk van de klachten die iemand ervaart kan er besloten worden om de klierschijf te verwijderen.

In deze folder leest u precies alles wat u voor, tijdens en na deze operatie te wachten staat.

Binnenkort wordt bij u een operatie uitgevoerd, waarbij de klierschijf achter de tepelhof wordt verwijderd. U wordt hiervoor opgenomen in het Alexander Monro Ziekenhuis. Meestal kunt u diezelfde dag weer naar huis. Belangrijke punten als voorbereiding op uw operatie:

• Nuchter zijn: Om braken tijdens en na de operatie te voorkomen, is het belangrijk dat u nuchter bent. Dit betekent dat u tot zes uur voor de operatie gewoon kunt eten en drinken, maar liever geen extreem vette maaltijden. U kunt tot twee uur voor de operatie heldere vloeistoffen drinken: water (zonder koolzuur) en thee (zonder melkproducten).
• Medicijnen: Meld altijd aan de anesthesioloog welke medicijnen u gebruikt. Bepaalde medicijnen (zoals bloedverdunners) kunt u een aantal dagen voor de operatie niet meer gebruiken. De anesthesioloog bespreekt met u welke medicijnen u voor de operatie kunt blijven gebruiken.
• Roken: Wij raden u aan om minstens zes weken voor de operatie te stoppen met roken. Nicotine vernauwt de bloedvaten waardoor problemen bij de wondgenezing kunnen optreden. Daarnaast zijn de ademhalingswegen van rokers vaak geïrriteerd en daardoor gevoeliger voor ontstekingen. Hoesten na de operatie kan erg pijnlijk zijn. Tevens stimuleert roken de maagzuurproductie
• Uiterlijke verzorging: Zorg ervoor dat uw huid schoon is wanneer u naar het ziekenhuis komt en gebruik geen bodylotion op de dag van uw operatie. Verwijder eventuele piercing(s). Sieraden en andere kostbaarheden kunt u beter thuislaten. Uw kunstgebit, gehoorapparaat en/of bril mag u meenemen naar de operatiekamer.
• Ontharen: Wij vragen u uw oksels vanaf drie dagen voor de operatie niet meer zelf te ontharen met een tondeuse, scheermesje of ontharingscrème, omdat u daarmee het risico op infecties na de operatie vergroot.
• Drukkleding: Wij adviseren u drukkleding aan te schaffen voordat u opgenomen wordt. Deze drukkleding draagt u om het weefsel waar de klierschijf is verwijderd na de operatie te ondersteunen. U kunt hiervoor corrigerend ondergoed of strak zittend (sport)hemdje aanschaffen, dit geeft meestal voldoende ondersteuning. De verpleegkundige kan u van advies voorzien over een webwinkel waar u speciale drukkleding kunt aanschaffen. Deze drukkleding wordt niet vergoed door de zorgverzekeraar.

In principe vindt de operatie in dagbehandeling plaats. Het is heel belangrijk dat u op de dag van uw operatie de volgende benodigdheden meeneemt:

• Een pyjama. Neem het liefst een shirt met knoopjes aan de voorkant mee, zodat het makkelijk is om deze na de operatie aan te trekken.
• Schone sokken voor tijdens de operatie.
• (bad-) Slippers of pantoffels.
• Toiletartikelen.
• Drukkleding zoals met de arts/verpleegkundige op de polikliniek is doorgesproken.

Indien u medicatie gebruikt:

• Uw medicatie.
• Een Algemeen Medicatie Overzicht

Wij begrijpen dat u liever niet alleen bent op de dag van de operatie. U kunt daarom een persoon meenemen voor wie wij, indien u dat wenst, ook de maaltijden verzorgen. Hier zijn kosten aan verbonden.

Voordat u naar de operatieafdeling gaat, vraagt de verpleegkundige u een operatiehemd aan te doen. Soms krijgt u een kalmerend middel toegediend van de verpleegkundige in de vorm van een tablet. Dit middel is een voorbereiding op de algehele anesthesie. U kunt hiervan een slaperig gevoel en een droge mond krijgen.

Wij zullen u tijdens de opname een tijdsindicatie geven hoe laat de ingreep zal plaatsvinden. Deze tijd is een richttijd en is altijd aan onvoorziene/onverwachte gebeurtenissen onderhevig. Het is niet nodig om een ochtendjas en handdoek mee te nemen, deze hebben wij voor u klaarliggen.

Vlak voor de ingreep tekent de plastisch chirurg het gebied af dat gecorrigeerd wordt. Via een kleine snee langs de onderrand van de tepelhof haalt de plastisch chirurg de klierschijf weg. Afhankelijk van de grootte van de klierschijf is het soms nodig om deze snee iets uit te breiden richting de zijkant van de borstkas. Hou er rekening mee dat er geen haargroei op littekenweefsel terug komt. Hierdoor kan een litteken op een behaarde borstkas meer opvallen. Afhankelijk van de grootte van de klierschijf kan er een wonddrain worden achtergelaten. Deze wordt meestal voordat u naar huis gaat weer verwijderd. De hechtingen zijn oplosbaar en de wond wordt verbonden met smalle pleistertjes. Een enkele keer wordt de operatie gecombineerd met liposuctie als hier een indicatie voor is.

Na de operatie wordt u wakker op de uitslaapkamer. De verkoever verpleegkundige zal uw contactpersoon hierover telefonisch op de hoogte stellen. Als u goed wakker bent, wordt u teruggebracht naar de verpleegafdeling.

Na de operatie heeft u waarschijnlijk in meer of mindere mate pijn. Voor uw herstel is het van belang dat u na de operatie zo min mogelijk last heeft van pijn. Tijdens uw eerste gesprek met de verpleegkundige op de afdeling zal zij u vragen om aan te geven of u op dat moment pijn heeft. Voor een goede pijnbehandeling voor, tijdens en na de ingreep is het van belang dat u de mate van pijn op dat moment aangeeft. Na de ingreep wordt zowel op de uitslaapkamer als op de afdeling wederom geïnformeerd naar de hoeveelheid pijn. Dit gebeurt met behulp van een meetlat waarop u de mate van pijn op een schaal van 0 tot 10 kunt aangeven.

Na de operatie komen de chirurg en de plastisch chirurg kijken hoe het met u gaat en of de wond goed geneest. De afdelingsverpleegkundige ondersteunt u waar nodig bij de verzorging. Als u goed herstelt, kunt u naar huis.

Het verwijderen van de klierschijf heeft dezelfde risico’s als iedere andere operatie. Er bestaat een kans op een nabloeding, trombose, longontsteking of er kan een wondinfectie optreden. In zeldzame gevallen ontstaat er meer dan gebruikelijk littekenweefsel rond de tepelhof of blijkt er onvoldoende doorbloeding te zijn van de tepelhof waardoor een stukje kan afsterven. Ook kan door de vorming van littekenweefsel onder de tepelhof de tepel wat intrekken.

• Het geopereerde gebied kan gevoelig zijn na de operatie. Soms ontstaat er een ophoping van wondvocht ondanks het dragen van strakke kleding. Dit kan poliklinisch worden aangeprikt en afgezogen.
• Absolute symmetrie en perfectie is niet te garanderen.

Het is belangrijk dat u al snel na uw operatie weer in beweging komt, dit is goed voor uw bloedcirculatie en spijsvertering. Maar probeer inspanning de eerste 2 weken te vermijden. Gelieve niet te roken. Roken geeft een slechtere wondgenezing en een verhoogde kans op complicaties.

Als gevolg van uw operatie bent u meestal niet meteen weer fit, maar als u zich goed voelt kunt u uw normale leefpatroon met mate weer oppakken. Dit verschilt per persoon en per ingreep.

U bent geopereerd aan uw borst(en) en gaat naar huis met instructies over de revalidatie na de operatie. De eerste dag na thuiskomst wordt u door één van onze verpleegkundigen gebeld. U kunt met uw vragen of onduidelijkheden omtrent uw operatie of ziekte bij de verpleegkundige terecht. Belangrijk is dat u niets forceert t.a.v. het operatiegebied. Wat kunt u de dagen na de operatie doen:

• Douchen: Douchen kan pas de dag na de operatie. Douche liever niet te lang en te warm. Probeer de eerste dagen niet de volle douche op het wondgebied te zetten, i.v.m. pijn en te snel loslaten van de hechtpleisters. Wees matig met douche-crème bij de wond i.v.m. irritatie en/of pijn. Wij adviseren u de wond met een zachte handdoek droog te deppen.
• Roze kleur: De roze kleur op uw huid in het operatiegebied is aangebracht om de huid te desinfecteren. U kunt deze beter niet van de huid af boenen. De roze kleur wordt minder na het douchen, maar kan de eerste dagen na de operatie afgeven op uw kleding.
• Slapen: Eerste 6 weken: slaap op uw rug in een strandstoelhouding: met het hoofdeinde iets omhoog (door middel van een extra kussen onder het hoofd) en een knik in de knieën (door een kussen onder de knieën te plaatsen). Dit om zwelling te verminderen en druk te voorkomen. Om draaien te voorkomen kunt u kussens aan weerszijden van uw lichaam leggen om stabiel te blijven. Vanaf 6 weken mag u, tenzij in overleg met uw plastisch chirurg anders is besproken, weer voorzichtig op uw zij proberen te slapen. Vanaf 6–8 weken mag u, wanneer u geen pijn heeft, ook weer op uw buik slapen.
• Baden of zwemmen: De komende 4-6 weken niet baden of zwemmen.
• Pleisters: Verwijder de pleisters niet zelf, deze blijven in principe 2 weken zitten. Ze kunnen wel eerder loslaten. Wanneer de pleisters loslaten hoeven ze niet meer vervangen te worden.
• Verband: Het is normaal als er de eerste uren of soms dagen flink vocht uit de wondjes lekt, dit kan er wat bloedig uitzien. Dit stopt vanzelf, gebruik eventueel wat absorberend verband tussen wondjes en drukkleding.
• Hechtingen: De hechtingen zijn in principe oplosbaar. Deze hoeven dus niet verwijderd te worden. Indien er geen oplosbare hechtingen gebruikt zijn zal de plastisch chirurg dit aan u doorgeven en zal zij tijdens het eerste polibezoek de hechtingen verwijderen.
• Drukkleding: De drukkleding draagt u 24 uur per dag tot aan de policontrole bij de plastisch chirurg.
• Belasten en mobiliseren: Probeer de eerst 2 weken rustig aan te doen, geen inspanning en bij voorkeur niet autorijden. U kunt uw arm(en) op geleide van de pijn bewegen. Dus alleen meer bewegen wanneer het geen pijn doet. U kunt een folder met schouderoefeningen krijgen om te zorgen dat de schouder soepel blijft. Gedurende 4-6 weken na de operatie geen zware lichamelijke inspanningen en/of sporten.
• Pijnstilling: De eerste tijd na de operatie kunt u last hebben van zwelling, bloeduitstortingen, harde plekken en een beurs gevoel. Dit kan pijnlijk zijn. Soms kan het zijn dat de harde plekken pas na weken verminderen. Ook kan de huid tijdelijk gevoelloos zijn. Over het algemeen is de pijn goed te bestrijden met paracetamol. Indien nodig krijgt u een recept voor pijnmedicatie mee. Probeert u zich aan de richtlijntijden te houden. De verpleegkundige zal bij ontslag de gewenste tijden voor inname van de medicijnen met u doornemen. Het is verstandig om voor de operatie al paracetamol en ibuprofen in huis te hebben (indien er geen sprake is van een allergie hiervoor).
• Antistolling medicatie: Indien van toepassing zal de chirurg u vertellen wanneer u weer met uw medicatie kunt starten.
• Neem direct contact met ons op:
  • wanneer de wond veel nabloedt;
  • bij koorts boven de 38,5 graden;
  • wanneer een wond kloppende pijn veroorzaakt en de wond er rood en vurig uitziet;
  • bij te veel zwelling/ vochtophoping (seroom);
  • bij onvoldoende pijnstilling.
• Controleren: Controleer de wonden op roodheid, wondlekkage, harde plekken en het wijken van de wondranden. Bij roodheid van de wond of hevige pijn, is het raadzaam uw temperatuur te controleren. Wij zijn 24/7 voor patiënten bereikbaar op telefoonnummer 030-22 50 910.
• Poliafspraak: We maken zo’n 2 weken na de ingreep een afspraak met u voor controle op de polikliniek. Met uw arts kunt u uw verdere traject ten aanzien van het mobiliseren bespreken.
• Hulp: Het kan verstandig zijn om voor de eerste periode hulp in huis te regelen.

Wij staan voor u klaar. Het is belangrijk dat u het ons laat weten als u vragen heeft of zich zorgen maakt.

• Bij spoed zijn wij 24/7 bereikbaar op 030 – 225 0910.
• Op ma. t/m vr. is de mammacare verpleegkundige bereikbaar voor korte vragen van 09.30 tot 10.30 uur en van 14.00 tot 15.00 uur op 030 – 721 0109.
• Voor algemene vragen kunt u ook een E-consult indienen via het patiëntportaal of een e-mail sturen naar poli@alexandermonro.nl.