Okselklierdissectie

In overleg met uw chirurg wordt bij u een okselklierdissectie gedaan, hierbij worden meerdere lymfeklieren uit de oksel verwijderd. De lymfekieren en lymfevaten zijn onderdeel van het natuurlijk afweersysteem van uw lichaam. Afvalstoffen, bacteriën en virussen komen via de lymfevaten in de lymfeklieren terecht en worden daar gefilterd. Lymfeklieren en lymfevaten bevinden zich op vele plaatsen in uw lichaam. In uw oksel zitten 10 tot 30 lymfeklieren. Borstkanker verspreidt zich meestal het eerst naar de lymfeklieren in de oksel (okselklieren). Vanuit deze klieren kan borstkanker zich verder in het lichaam uitzaaien. Soms moeten deze klieren daarom verwijderd worden. Dit heet een okselkliertoilet of okselklierdissectie. Hierbij worden, in tegenstelling tot het schildwachtklieronderzoek, niet één maar alle lymfeklieren in de betreffende oksel verwijderd.

Het verwijderen van de klieren kan op twee momenten in uw behandeling plaatsvinden:

1. Tegelijkertijd met de operatie aan de borst.
2. In 2e instantie als gebleken is dat de schildwachtklier en/of MARI klier bij microscopisch onderzoek kwaadaardige cellen bevat.

Binnenkort wordt bij u een okselklierdissectie uitgevoerd. U wordt hiervoor opgenomen in ons ziekenhuis. U blijft na deze operatie meestal een nacht bij ons slapen. Belangrijke punten als voorbereiding op uw operatie:

• Nuchter zijn: Om braken tijdens en na de operatie te voorkomen, is het belangrijk dat u nuchter bent. Dit betekent dat u tot zes uur voor de operatie gewoon kunt eten en drinken, maar liever geen extreem vette maaltijden. U kunt tot twee uur voor de operatie heldere vloeistoffen drinken, (water, thee) zonder koolzuren en zonder melkproducten.
• Medicijnen: Meld altijd aan de anesthesioloog welke medicijnen u gebruikt. Bepaalde medicijnen (zoals bloedverdunners) kunt u een aantal dagen voor de operatie niet meer gebruiken. De anesthesioloog bespreekt met u welke medicijnen u voor de operatie kunt blijven gebruiken.
• Roken: Wij raden u aan om minstens zes weken voor de operatie te stoppen met roken. Nicotine vernauwt de bloedvaten waardoor problemen bij de wondgenezing kunnen optreden. Daarnaast zijn de ademhalingswegen van rokers vaak geïrriteerd en daardoor gevoeliger voor ontstekingen. Tevens stimuleert roken de maagzuurproductie. Bovendien kan hoesten na de operatie erg pijnlijk zijn.
• Uiterlijke verzorging: Zorg ervoor dat uw huid schoon is wanneer u naar het ziekenhuis komt en gebruik geen bodylotion op de dag van uw operatie. Verwijder eventuele make-up en contactlenzen. Sieraden en andere kostbaarheden kunt u beter thuislaten. Uw kunstgebit, gehoorapparaat en/of bril mag u meenemen naar de operatiekamer.
• Ontharen: Wij vragen u uw oksels vanaf drie dagen voor de operatie niet meer zelf te ontharen met een tondeuse, scheermesje of ontharingscrème, omdat u daarmee het risico op infecties na de operatie vergroot.

U ontvangt de donderdag voor uw geplande operatie een e-mail van de opname planning met de tijd van opname. In deze e-mail staat ook tot hoe laat u mag eten en drinken.

Het is heel belangrijk dat u op de dag van uw operatie de volgende benodigdheden meeneemt:

• Een beha zonder beugels die goede steun geeft, liefst een (sport)beha met voorsluiting. Beha’s zijn ook op de afdeling te verkrijgen. Hier zijn kosten aan verbonden.
• Een pyjama, een shirt met knoopjes aan de voorkant, zodat het makkelijk is om deze na de operatie aan te trekken.
• Schone sokken voor tijdens de operatie.
• (bad-) Slippers of pantoffels.
• Toiletartikelen.
• Handig om te weten: Het is niet nodig om een ochtendjas en handdoek mee te nemen, deze hebben wij voor u klaarliggen.

Indien u medicatie gebruikt:

• Uw medicatie.
• Een Algemeen Medicatie Overzicht. Deze is af te halen bij uw apotheek.

Wij begrijpen dat u liever niet alleen bent op de dag van de operatie. U kunt daarom één persoon meenemen voor wie wij, als u dat wenst, ook de maaltijden verzorgen. Deze persoon kan, indien mogelijk, ook blijven overnachten. Hier zijn wel kosten aan verbonden.

Het kan voorkomen dat u, ondanks de overnachting, toch (tijdelijk) op onze vierpersoonskamer komt te liggen. Het is dan niet mogelijk dat er iemand blijft overnachten. Mocht dit bij u het geval zijn, dan informeren wij u hier tijdig over. Wij vragen hiervoor uw begrip.

Voordat u naar de operatieafdeling gaat, vraagt de verpleegkundige u een operatiehemd aan te doen. Zo nodig krijgt u een kalmerend middel van de verpleegkundige via een tablet. Dit middel is een voorbereiding op de algehele anesthesie. U kunt hiervan een slaperig gevoel en een droge mond krijgen.

Een okselklierdissectie is een operatie die onder volledige narcose wordt uitgevoerd. Na de ingreep wordt de wond gehecht. De okselklieren die verwijderd zijn, worden opgestuurd voor onderzoek. Om bloed, wond,- en lymfvocht weg te zuigen, worden er tijdens de operatie een dun slangetje (drain) in het operatiegebied aangebracht. Deze blijven tot ongeveer 24 uur na de operatie aanwezig in het wondgebied. Daarna worden ze door de verpleegkundige op de afdeling verwijderd en kunt u met ontslag.

Na de operatie wordt u wakker op de uitslaapkamer. De verkoever verpleegkundige zal uw contactpersoon hierover telefonisch op de hoogte stellen. Als u goed wakker bent, wordt u teruggebracht naar de verpleegafdeling.

Na de operatie heeft u waarschijnlijk in meer of mindere mate pijn. Voor uw herstel is het van belang dat u na de operatie zo min mogelijk last heeft van pijn. De verpleegkundige op de afdeling zal u vragen om aan te geven of u op dat moment pijn heeft. Voor een goede pijnbehandeling voor, tijdens en na de ingreep is het van belang dat u de mate van pijn op dat moment aangeeft. Na de ingreep wordt zowel op de uitslaapkamer als op de afdeling gekeken hoeveel pijn u hebt. Dit gebeurt met behulp van een vraag waarop u de mate van pijn op een schaal van 0 tot 10 kunt aangeven.

Na de operatie komt de chirurg in de loop van de dag kijken hoe het met u gaat. De verpleegkundige ondersteunt u waar nodig bij de verzorging.

Na de operatie bekijkt u samen met de verpleegkundige en eventueel met uw partner, de wond. Als u goed herstelt, kunt u naar huis. Dit zal over het algemeen in de ochtend zijn.

Na de operatie worden de weggenomen lymfklieren onderzocht door de patholoog. Het onderzoek levert de volgende informatie op:

• Hoeveel lymfklieren zijn verwijderd;
• In hoeveel lymfklieren zitten borstkankercellen;
• Of de topokselklier (de klier die naar de rest van het lichaam draineert) borstkankercellen bevat.

Iedere operatie geeft een kleine kans op complicaties, zoals een nabloeding, wondinfectie, trombose of een longontsteking.

Na de operatie ontstaat altijd wondvocht (dit noemen we seroom). Zo nodig wordt dit wondvocht weg gepuncteerd op de poli. Het weg puncteren van het wondvocht is niet pijnlijk omdat de omgeving van de wond nog gevoelloos is. Het puncteren kan indien nodig een aantal keer worden herhaald.

Bij de operatie worden gevoelszenuwen doorgesneden. Dit geeft een doof gevoel aan de binnenzijde van de betreffende bovenarm. Er kan ook een sterke overgevoeligheid ontstaan. Dit kan het geval zijn in het operatiegebied, maar er kan ook een (meestal uitstralende) pijn in de arm worden ervaren. Na verloop van tijd verdwijnt de scherpe pijn.

Heel soms worden de okselzenuwen beschadigd die verbonden zijn met de spieren van het schouderblad. Het schouderblad kan daardoor iets gaan uitsteken. Dit heet een afstaand schouderblad. Het is geen ernstige complicatie, maar kan wel vervelend zijn. U krijgt dan extra fysiotherapie. Meestal kunt u na deze fysiotherapiebehandeling wel weer alle bewegingen maken die u voor de operatie kon maken.

Een vervelende complicatie is lymfoedeem. Door de operatie aan de oksel kan lymfevocht moeilijker vanuit de arm en/of de hand worden afgevoerd. Het vocht hoopt zich op, waardoor de arm of hand aan de geopereerde kant dikker wordt. Soms is de zwelling nauwelijks te zien, soms wordt de arm dik. Vaak voelt de arm strak, zwaar, gespannen en moe aan. U kunt ook tintelingen in uw arm en hand voelen. Lymfoedeem kan meteen na de operatie optreden, maar ook pas na jaren. Het is belangrijk om meteen contact met ons op te nemen als u last krijgt van lymfoedeem. Hoe eerder het ontdekt wordt, des te beter is het te behandelen.

Het is belangrijk dat u al snel na uw operatie weer in beweging komt. Dit is goed voor uw bloedcirculatie en uw spijsvertering. U krijgt een folder mee om thuis oefeningen te doen om de beweeglijkheid van uw arm en schouder te bevorderen.

Wanneer u wilt gaan zitten is het belangrijk uw wond te ontzien. Het is belangrijk dat u niets forceert t.a.v. het operatiegebied. U mag de eerste periode na de operatie niet op uw arm steunen. Uw verpleegkundige kan u hier instructies over geven.

U bent geopereerd aan uw oksel(s). Nu gaat u naar huis met instructies over het herstel na de operatie (zie ook folder ‘Oefeningen na een borstoperatie met of zonder okselklierdissectie‘).

• Hechtingen: De hechtingen zijn oplosbaar, ze hoeven dus niet verwijderd te worden.
• Drain: Zelden gaat u na deze operatie met een drain naar huis. Wanneer u met de drain naar huis gaat dan krijgt u een informatiefolder over drains mee van de verpleegkundige.
• Belasten en mobiliseren:
  • Na een okselklierdissectie kunt u de eerste 4-6 weken geen zware dingen tillen (<2kg) of langdurig eentonige bewegingen maken met de aangedane zijde.
  • Zwaar lichamelijk werk (o.a. huishoudelijk werk, tuinieren en sporten) wordt de eerste 6 weken afgeraden.
  • Autorijden wordt afgeraden totdat u het stuur weer optimaal kunt hanteren.
  • Blijf liever niet te veel in bed liggen. U kunt uw armen op geleide van de pijn bewegen. Dus alleen meer bewegen wanneer het geen pijn doet.
• Pijnstilling: Zo nodig krijgt u een recept voor pijnmedicatie mee naar huis. Probeert u zich aan de richtlijntijden te houden. De verpleegkundige zal bij ontslag de gewenste tijden voor inname van de medicijnen met u doornemen. Bij veel pijn kunt u een klein kussentje gebruiken om ’tegendruk’ bij de wond te geven of onder de arm te leggen. Het is verstandig om voor de operatie al paracetamol en ibuprofen in huis te hebben (indien er geen sprake is van een allergie hiervoor).
• Antistolling medicatie: Indien van toepassing zal de chirurg u vertellen wanneer u weer met uw medicatie kan starten.

De eerste dag na thuiskomst wordt u door een van onze verpleegkundigen gebeld. U kunt met uw vragen of onduidelijkheden omtrent uw operatie of herstel bij haar terecht.

Wat kunt u de dagen na de operatie doen:

• Douchen: Douchen kan de dag na de operatie. Douche liever niet te lang en te warm. Probeer de eerste dagen niet de volle douche op het wondgebied te zetten i.v.m. pijn en te snel loslaten van de hechtingpleisters. Wees matig met douche-crème bij de wond i.v.m. irritatie en/of pijn. Wij adviseren u de wond met een zachte handdoek droog te deppen.
• Roze kleur: De roze kleur op uw huid in het operatiegebied kunt er u beter niet af boenen. De roze kleur wordt minder na het douchen, maar kan de eerste dagen wel afgeven op uw kleding.
• Baden of zwemmen: De komende 6 weken niet baden of zwemmen. Dit is mede afhankelijk van de wondgenezing.
• Pleisters: Verwijder de pleisters niet zelf, deze blijven in principe tot het polibezoek zitten. Ze kunnen wel eerder loslaten. Wanneer de pleisters loslaten hoeven ze niet meer vervangen te worden.
• Poliafspraak: Het duurt ongeveer 7 á 10 werkdagen voordat de uitslag van de patholoog bekend is. Als de uitslag bekend is, wordt u hierover geïnformeerd door de chirurg tijdens het polikliniek bezoek. Tijdens deze afspraak; wordt het verdere behandeltraject met u besproken en controleert de chirurg uw wond. Na het gesprek met de chirurg ziet u de mammacareverpleegkundige, zij bespreekt de nazorg en leefregels die op lange termijn van toepassing zijn.
• Hulp: Het kan verstandig zijn om voor de eerste periode hulp in huis te regelen.

Neem direct contact met ons op:

• wanneer de wond veel nabloedt;
• wanneer de drain opeens veel gaat produceren;
• bij koorts boven de 38,5 graden;
• wanneer de wond kloppende pijn veroorzaakt en de wond er rood en vurig uitziet;
• bij te veel vochtophoping (seroom);
• bij onvoldoende pijnstilling

Controleer de wonden op roodheid, wondlekkage, harde plekken en het wijken van de wondranden. Bij roodheid van de wond of hevige pijn, is het raadzaam uw temperatuur te controleren.

Wij staan voor u klaar. Het is belangrijk dat u het ons laat weten als u vragen heeft of zich zorgen maakt.

• Bij spoed zijn wij 24/7 bereikbaar op 030 – 225 0910.
• Op ma. t/m vr. is de mammacare verpleegkundige bereikbaar voor korte vragen van 09.30 tot 10.30 uur en van 14.00 tot 15.00 uur op 030 – 721 0109.
• Voor algemene vragen kunt u ook een E-consult indienen via het patiëntportaal of een e-mail sturen naar poli@alexandermonro.nl.

Voor meer informatie kunt u ook terecht op:

• https://www.kngf.nl/bi/nvfl/
• https://defysiotherapeut.com/